Kinderen spelen in het zand

Wat is UVA- en UVB-licht en welke invloed heeft het op de huid?

De zon is de bron van alle energie en biedt veel voordelen, variërend van ondersteuning van de fotosynthese tot hulp bij de aanmaak van vitamine D bij mensen. Maar zoals bij de meeste biologische processen is er sprake van een evenwicht: blootstelling aan de zon is goed, maar er zijn grenzen en teveel blootstelling aan uv-licht kan schadelijk zijn, in het bijzonder voor de huid.

Wat is zonlicht?

Zonlicht bestaat uit een spectrum van stralen van verschillende golflengtes. Zichtbaar licht heeft een golflengte van 400-700 nm, terwijl onzichtbaar, ultraviolet (UVA en UVB) licht een kortere golflengte (280-400 nm) en onzichtbaar infrarood licht een langere golflengte (700 nm - 1 mm) heeft. De langere golflengtes, zichtbaar en infrarood licht, kunnen dieper doordringen in de huid, maar de kans op schade hierdoor is minder groot. 

UV-licht, met een korte golflengte, reageert met de huidcellen en genereert zeer reactieve vrije radicalen.

Deze overmatige vrije radicalen (zuurstofmoleculen) beschadigen de cellen. Hoe meer schade zij aanrichten, des te groter de kans op het ontstaan van rimpels, chronische ziekten en andere ziekten, inclusief huidkanker.

Oxidatieve belasting wordt veroorzaakt door de onbalans tussen de aanmaak van vrije radicalen en het vermogen van het lichaam om deze met antioxidanten te neutraliseren. Omdat UVA- en UVB-licht een korte golflengte heeft, kan dit alleen doordringen in de hoornlaag (stratum corneum), opperhuid (epidermis) en lederhuid (dermis) (de bovenste huidlagen) en niet in de onderhuid (de onderste huidlaag), maar kan het wel verschillende problemen in deze weefsels veroorzaken.

Meer informatie over de structuur van de huid.

UV-licht bestaat in drie vormen: ultraviolet A (UVA), ultraviolet B (UVB) en ultraviolet C (UVC):

  • UVB levert de energie die jouw huid nodig heeft om vitamine D aan te maken, maar is ook verantwoordelijk voor zonnebrand en directe schade aan het DNA.
  • UVA levert ook een bijdrage aan huidbeschadiging, in het bijzonder vroegtijdige veroudering. 
  • UVC wordt geblokkeerd door de atmosfeer van de aarde en kan de huid dus niet bereiken.
UVA en UVB
Doordringing van het elektromagnetische spectrum van de zon in de huid.
UVA en UVB
Zonbescherming wordt aanbevolen: UVA- en UVB-straling kan de huid beschadigen.

UV light

De hoeveelheid UVA- en UVB-straling waarmee de huid in aanraking komt, hangt af van veel factoren, zoals het tijdstip van de dag, het seizoen, de hoogte en de geografische locatie. Tijdens perioden van intensieve UVA- en UVB-straling, bijvoorbeeld op het midden van een warme zomerdag, wordt aangeraden om beschermende kleding te dragen en een zonnebrandmiddel te gebruiken als je naar buiten gaat.

UVA en UVB

Het effect van zonlicht op de huid

Zonlicht, vooral UVA- en UVB-straling, kan zonnebrand, vroegtijdige huidveroudering, schade aan de ogen, een verzwakt immuunsysteem, fotoallergische en fototoxische reacties, en zelfs huidkanker veroorzaken. Artsen en dermatologen waarschuwen steeds vaker voor de sterke samenhang tussen het aantal gevallen van huidkanker en de mate van schade aan het DNA en herinneren ons aan het feit dat meer dan 90% van de gevallen van huidkanker het gevolg is van blootstelling aan de zon. Het is algemeen bekend dat de beste behandeling bestaat uit het voorkomen hiervan door bescherming tegen de zon. 
Meer informatie over bescherming tegen blootstelling aan de zon.

UVA en UVB
Eucerin products offer outstanding sun protection and DNA repair

UVB rays

UVB- en UVA-stralen in het zonlicht hebben de meeste invloed op de huid. De onderstaande tabel beschrijft de eigenschappen en effecten van deze twee soorten UV-licht op onze huid.

Eigenschappen van UVA- en UVB-stralen

Eigenschappen van UVA-stralen

Eigenschappen van UVB-stralen

UVA-stralen zijn overdag constant aanwezig.

Zij activeren het melaninepigment dat reeds in de cellen van de opperhuid zit en zorgen voor kortdurende bruining van de huid.

UVA-stralen kunnen nagenoeg ongehinderd door lagen van wolken en luchtvervuiling heen dringen.

UVA-stralen kunnen zelfs door glas en ramen heen dringen.

Omdat UVA-stralen diep doordringen in de ondergelegen huidlaag (lederhuid), spelen zij een grotere rol bij schade door zonlicht op de lange termijn in plaats van bij acute schade

  • Vroegtijdige veroudering van de huid
  • Zonneallergie, PLE en zonne-intolerantie
  • Onderdrukking van het immuunsysteem
  • Schade aan de ogen en het netvlies
Indirecte invloed op het DNA door de vorming van vrije radicalen
  • Genetische mutaties (melanomen)

Door geneesmiddelen veroorzaakte overgevoeligheid voor zonlicht

UVB-stralen fluctueren gedurende de dag en zijn rond het middaguur het sterkst.

Ze stimuleren de aanmaak van nieuwe melanine, die verantwoordelijk is voor een langdurigere bruining van de huid en stimuleren cellen om de opperhuid dikker te maken.

Deze stralen kunnen de huid verbranden en beschadigen, vooral in het zomerseizoen en op grote hoogtes.

Ze dringen minder diep in de huid door, maar genereren vrije radicalen op alle niveaus in de opperhuid.

Ze tasten het DNA meer aan dan UVA-stralen en zijn dan ook de belangrijkste oorzaak van schade aan het DNA.

UVB-stralen kunnen de diepst gelegen cellagen van de opperhuid bereiken en zijn de hoofdoorzaak van acute schade door de zon

  • Zonnebrand
  • Directe schade aan het DNA en huidkanker (vormen van huidkanker zonder melanomen)
  • Schade aan de ogen en het netvlies

Door geneesmiddelen veroorzaakte overgevoeligheid voor zonlicht

De huid beschermen tegen UVA- en UVB-stralen

UVA rays

Zowel UVA- als UVB-stralen hebben een nadelige invloed op de huid. De intensiteit van UVA-stralen is echter vrij constant gedurende de dag, terwijl de intensiteit van UVB-straling fluctueert. De zonbeschermingsfactor (SPF = Sun Protection Factor) voor zonnebrandmiddelen is gebaseerd op de mate van bescherming tegen UVB-straling die het product biedt. Producten met het symbool voor bescherming tegen UVA-stralen moeten echter een minimale mate van bescherming tegen UVA-stralen bieden. De verhouding moet 1:3 zijn voor UVA: UVB-bescherming.

Daarom is het belangrijk om iedere dag de intensiteit van de UV-straling in jouw omgeving te kennen en de juiste mate van bescherming tegen UV-straling toe te passen.

De European Cosmetics Trade Association (voorheen Colipa) heeft ook UV-beschermingsnormen vastgesteld voor zonnebrandmiddelen. De internationale norm ISO 24444-2010 is een betrouwbare methode van het testen van de UV doeltreffendheid van zonnebrandmiddelen en is in lijn met de EU-Commissie.

Lichtgevoeligheidstypes van de huid en de zonbeschermingsfactor

What about the other rays?

De optimale zonbescherming moet worden gekozen aan de hand van de gevoeligheid van de individuele huid voor de zon (huidpigmentatie) en de intensiteit van de straling. 
De zonbeschermingsfactor (SPF) vermenigvuldigd met de natuurlijke bescherming van de huid in minuten geeft de maximumlengte van blootstelling aan de zon zonder het risico van door UVA- en UVB-straling veroorzaakte schade aan de huid.

UVA en UVB
Factors that influence UV exposure

Oxidative stress

De kinderhuid is dunner en uiterst gevoelig voor de zon. Voor hen is een zeer hoge zonbeschermingsfactor van essentieel belang om huidbeschadiging door UV-straling te voorkomen.
Meer informatie over de kinderhuid en de zon.

UVA en UVB
UVA en UVB
How much product should I apply?

Positieve effecten van de zon

Het is bekend dat zonlicht de stemming kan verbeteren, hoewel het exacte proces hiervan nog niet geheel is doorgrond. Wat wel grondig is onderzocht, is het feit dat een gebrek aan blootstelling aan zonlicht kan leiden tot een tekort aan vitamine D en een winterdepressie, die mogelijk met elkaar in verband staan.

Verbetering van de stemming (het voorkomen van een winterdepressie)
Onderzoeken hebben aangetoond dat de mate van serotonineaanmaak in de hersenen direct verband houdt met de hoeveelheid zonlicht waaraan het lichaam gedurende een dag wordt blootgesteld. De serotonineconcentratie is hoger op zonnige dagen dan op grijze of bewolkte dagen. Serotonine is een krachtige chemische stof in de hersenen die de stemming regelt en gepaard gaat met een blij gevoel.

Op dezelfde manier geldt dat mensen die beperkt aan zonlicht worden blootgesteld, meestal in de wintermaanden op het noordelijk halfrond, symptomen van een depressie, concentratieproblemen, een laag energieniveau of vermoeidheid en overmatig slapen ervaren. Samen worden deze symptomen geclassificeerd als een winterdepressie. De exacte oorzaak van een winterdepressie is niet bekend, maar het is wel bekend dat deze wordt veroorzaakt door een gebrek aan blootstelling aan zonlicht. De theorie bestaat dat dit het gevolg kan zijn van minder aanmaak van vitamine D, maar dat is niet bewezen.

UVA en UVB
Voldoende blootstelling aan UVB-straling is noodzakelijk voor veel vitale processen in het lichaam.
UVA en UVB
Serotonine, dat in de hersenen wordt aangemaakt, staat direct in verband met de hoeveelheid zonlicht waaraan het lichaam gedurende een dag wordt blootgesteld.

Vitamine D 
Vitamine D is nodig voor veel vitale processen in ons lichaam en houdt onder meer onze botten gezond en verlaagt de kans op een depressie.

Meer informatie over de belangrijke vitamine D.

Negatieve gevolgen van de zon op de huid

Overmatige blootstelling aan de zon kan veel nadelige gevolgen hebben. Hieronder vind je een korte beschrijving van de meest voorkomende problemen, variërend van zonnebrand tot huidkanker.

Zonnebrand

Zonnebrand is de meest voorkomende vorm van schade door de zon en wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door UVB-stralen. Kenmerken zijn een rode, schrale huid met blaarvorming. Deze symptomen hoeven zich niet direct voor te doen en kunnen zich tot vijf uur later nog openbaren. Zonnebrand kan worden voorkomen door dagelijks een zonnebrandmiddel aan te brengen en door blootstelling aan de zon te vermijden wanneer de UVA- en UVB-stralen het sterkst zijn (tussen 10.00 en 16.00 uur). Behandeling van zonnebrand richt zich op het koelen van de huid om de pijn te verzachten en het ontstaan van ontstekingen te beperken. Dit omvat het aanbrengen van een koude doek op het aangetaste lichaamsdeel en het gebruik van 'after sun'-producten die de huid verkoelen en verzachten.

Meer informatie over Eucerin After Sun-producten.

UVA EN UVB
Zonnebrand wordt gekenmerkt door een rode, schrale huid met blaarvorming.

Zonneallergieën

Polymorphus Licht Eruption (PLE) is de meest voorkomende vorm van zonneallergie en wordt gediagnosticeerd bij ongeveer 90% van alle patiënten met zonneallergie. De invloed in West-Europa en de Verenigde Staten is ongeveer 20%. Zon allergieën worden veroorzaakt door oxidatieve stress veroorzaakt door UVA (en, in mindere mate, UVB) geïnduceerde vrije radicalen. 

Acne aestivalis (Mallorca acne) wordt geactiveerd wanneer de UV-straling gecombineerd wordt met bepaalde ingrediënten in topicale cosmetica of zonnebrandmiddelen, zoals emulgatoren, waardoor irritatie en ontsteking van de talgklieren kan ontstaan. Acne aestivalis treft ongeveer 1-2% van de bevolking, waarvan jonge vrouwen en vrouwen van middelbare leeftijd (25-40 jaar) het vaakst worden getroffen. De symptomen zijn vergelijkbaar met die van PLE en is vaak moeilijk van elkaar te onderscheiden.

UVA en UVB
Symptomen van PLE zijn terugkerend en verschijnen één of twee dagen na blootstelling aan UVA- en UVB-licht.
UVA en UVB
Mallorca-acne wordt veroorzaakt door een combinatie van blootstelling aan de zon en bepaalde cosmetische producten.

Door geneesmiddelen veroorzaakte lichtgevoeligheid

Fototoxische en fotoallergische reacties kunnen ontstaan als een medicijn, dat normaal gesproken geen overgevoeligheid veroorzaakt, door wisselwerking met in de huid binnendringend UVA- en UVB-licht wordt geactiveerd en hier huidproblemen veroorzaakt.

Reacties als gevolg van lichtgevoeligheid kunnen komen door zowel orale (systemische) geneesmiddelen als plaatselijk gebruikte geneesmiddelen en cosmetische producten.

Sommige ontstekingsremmende medicijnen of pijnstillers, zoals ibuprofen, kunnen ook lichtgevoeligheid veroorzaken. Andere veel gebruikte, fotoactieve geneesmiddelen zijn antibiotica, ontstekingsremmende geneesmiddelen die niet tot de corticosteroïden behoren, diuretica, statinen, retinoïden en geneesmiddelen tegen schimmelinfecties. Het is dus belangrijk om dit in overweging te nemen bij het kiezen van een vochtinbrengende crème, lotion of zonnebrandmiddel.
Meer informatie over geneesmiddelen die door lichtgevoeligheid worden veroorzaakt.

UVA en UVB
Fotoallergische reacties kunnen ontstaan als een geneesmiddel een wisselwerking heeft met zonnestralen.

Vroegtijdige huidveroudering
De meeste gevallen van vroegtijdige huidveroudering worden veroorzaakt door blootstelling aan de zon. Reacties zoals sproeten, ouderdomsvlekken (ook wel levervlekken genoemd), spinnenkoppen (naevus araneus) in het gezicht, een ruwe en leerachtige huid, fijne rimpels die bij het uitrekken van de huid verdwijnen, een vlekkerige huid, losse huid en actinische keratosen hangen allemaal samen met blootstelling aan de zon.

UVA en UVB
Vroegtijdige veroudering kan veroorzaakt worden door blootstelling aan de zon en dit kan zich uiten in fijne lijntjes en een leerachtige huid.

Huidkanker
Huidkanker ontstaat eerder op delen van de huid die meer aan de zon en dus UVA- en UVB-straling worden blootgesteld. De gezichtshuid loopt dus een risico. Omdat actinische keratose een aandoening is die een voorloper is van kanker, kunnen sommige keratosen zich tot kanker ontwikkelen.

Acnitische keratosen zijn droge, schilferige stukjes huid die worden veroorzaakt door beschadiging als gevolg van jarenlange blootstelling aan de zon. Ze zijn roze, rood of bruin en verschillen in breedte van 0,5 tot 3 cm en worden meestal aangetroffen op het gezicht (vooral de lippen, neus en voorhoofd), de nek, de onderarmen en de rug van de hand en (bij mannen) op de randen van de oren en op kale hoofden en (bij vrouwen) op de benen onder de knieën.

Skin diseases

Basaalcelcarcinomen zien eruit als kleine, langzaam groeiende, glanzende, roze of rode bulten. Als deze niet worden behandeld, krijgen ze een korst, gaan ze bloeden of ontwikkelen ze zich tot een zweer. Ze zitten meestal op het gezicht, de hoofdhuid, oren, handen, schouders en rug. Squameuze celcarcinomen zijn doorgaans roze bulten. Ze kunnen aan de oppervlakte een harde of schilferige huid hebben en komen het meest voor op het gezicht, de nek, lippen, oren, handen, schouders, armen en benen. Ze kunnen gemakkelijk gaan bloeden en zich tot een zweer ontwikkelen.

Melanomen vormen de ernstigste vorm van kanker. Het eerste teken is vaak het verschijnen van een nieuwe moedervlek of een verandering in het uiterlijk van een bestaande moedervlek. Melanomen hebben vaak een onregelmatige vorm met meerdere kleuren en zijn vaak groter dan 6 mm. Zij kunnen zich overal op het lichaam voordoen, maar komen het meest frequent voor op de rug, de benen, de armen en het gezicht.

UVA en UVB
Huidkanker wordt veroorzaakt door beschadiging als gevolg van jarenlange blootstelling aan de zon en dus UVA- en UVB-straling. Gepaste huidbescherming wordt aangeraden.
UVA en UVB
Regelmatige huidcontrole is vereist en elke verandering van de huid moet onmiddellijk aan een arts worden gemeld.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Als lid van de Eucerin nieuwsbrief profiteer je van veel bijzondere voordelen. Je bent dan altijd direct op de hoogte van het laatste nieuws, acties, wedstrijden, advies, inspiratie en waardevolle tips voor jouw huid. Schrijf je nu gemakkelijk in!

Eucerin

  • Ontvang het laatste nieuws over onze producten
  • We geven je tips voor een stralende huid
  • Doe mee met acties en profiteer van korting